Positief individualisme, daar is toch niks mis mee?
Met die vleermuizen op deze doeken voel ik me wel verwant, dat is mijn introverte kant. Ze kunnen een hele tijd stil hangen en dan opeens gebeurt het: dan vliegen ze uit. Zo gaat het met schilderen ook vaak, eerst nauwkeurig observeren en vervolgens in één keer neerzetten wat je in je hoofd hebt. Aldus Marijke Nielen, één van de drie kunstenaressen die vanwege het eeuwfeest komend jaar De Poort van Lombok gaan oprichten.
Ik woon al een jaar of twintig in Lombok, in de JP Coenstraat en dat was toen al een scheidslijn. Daar kwamen net de eerste hoogopgeleide mensen wonen, terwijl de straten hierachter het domein waren van de autochtone Utrechters. Toen had je de witte boefjes, dat zijn veel mensen vergeten. Die terroriseerden ons bij tijd en wijle, trapten een fiets in elkaar, gooiden een radiator door de ruit, maakten koplampen van onze auto stuk. Omdat we anders waren.
Het heeft Marijke Nielen er niet van weerhouden om toenadering te zoeken tot juist die Utrechters. Jaren geleden al met het fotoproject Ik zie je. En sindsdien kennen die mensen me ook en komen ze een praatje maken als ze langs mn atelier komen: Wat je nou weer hebt hangen vind ik helemaal niks hoor.
Rode draad
Het balanceren op de scheidslijn lijkt een rode draad. Marijke Nielen: Ik probeer de hogere en lagere cultuur te mengen. Daarom vind je mijn werk niet in galeries, dat geldnuffige van dure mensen die van het ene schilderij naar het andere lopen, dat zegt me niks.
Haar alternatief is de combinatie van beeld en geluid, dat onder andere leidt tot schilderijmuziek-theaterproducties in samenwerking met gerenommeerde jazzartiesten als Greetje Bijma, Steven Kamperman en Michael Baird. Zie geluidsverslag van Een voor een.
Momenteel werkt ze aan Een engel met zwart haar, een voorstelling die in het voorjaar 2004 in Fort Vechten in première gaat.
Poort
Ondertussen werkt ze ook aan het ontwerp van de Poort van Lombok, die ter meerdere eer en glorie van het eeuwfeest wordt opgetrokken op het Museumpleintje, tegenover het Museum Café. Dat plan had ik al langer. Nu valt het mooi op zn plek en is er ook subsidie voor.
Twee andere kunstenaars, Trees Limburg en Joke Burks, zijn bij het project ingeschakeld. Samen zijn ze momenteel bezig aan een maquette van het decor. Gelukkig zijn we alle drie nogal dominant. We roepen om de beurt, ja mooi, of nee dat is niks!. Als je er één verlegen iemand tussen hebt, werkt het natuurlijk niet.
De poort wordt een tijdelijk monument voor en door de buurt, bestaande uit een houten skelet dat is behangen met honderden houten leien. Die leien worden vervaardigd door buurtbewoners, zo is de bedoeling. Marijke Nielen: Jong en oud mag zon paneeltje maken. Daarom gaan we bijvoorbeeld scholen en buurthuizen benaderen. Op die manier kunnen misschien wel duizend mensen een bijdrage leveren.
Positief
Uiteindelijk moet de poort een ode aan de buurt vormen. Marijke Nielen: Het overkoepelende thema is dat mensen reclame maken voor zichzelf. Al dat gedoe met multiculturele integratie, dat kennen we nu wel, het gaat er gewoon om dat je hier kunt zijn wie je bent. En dat kun je tot uiting brengen op zon bordje. Gewoon een beetje positief individualisme, ja dat is eigenlijk wel een mooi woord. Individualisme wordt tegenwoordig zo negatief opgevat, maar zonder individualisme kun je toch nooit worden wat je bent?
|